Szukaj
  • Katarzyna Szol

Gestalt- założenia


„Terapia Gestalt nie polega na zmienianiu ludzi czy mówieniu im, co powinni robić. Nie chodzi nawet o zachęcanie do prób zmieniania siebie. Dla podejścia Gestalt charakterystyczne jest przekonanie, że istoty ludzkie-nawet te znajdujące się w bardzo trudnej sytuacji-najlepiej będą rozwijać się i brać odpowiedzialność za własne życie, jeśli staną się bardziej świadome tego, kim są wraz ze wszystkimi swoimi potrzebami i pragnieniami, uczuciami i myślami, sprzecznościami i konfliktami, z tym co mówią i co robią. Tylko wtedy mogą czuć się odpowiedzialne za własne życie i dokonywać wyborów tak, by znaleźć najlepsze rozwiązanie własnych problemów.”

Pomoc psychologiczna w ujęciu Gestalt, Charlotte Sills,Sue Fish, Phil Lapworth

Przepis na Gestalt:

szczypta tradycyjnej psychoanalizy, psychologii postaci, psychoanalizy interpersonalnej, pracy z ciałem promowanej przez Reicha, holizmu i teorii pola, garść filozofii egzystencjalnej, fenomenologii, odrobina buddyzmu zen, psychodramy. Wszystko porządnie zamieszane- przemyślane, doświadczone. Na koniec solidnie spojone myślą reprezentującą cały nurt psychoterapii humanistyczno-egzystencjalnej podkreślającą godność, autonomie i wartość człowieka, mówiącą o tym, że każdy z nas jest niepowtarzalną istotą.

Czym jest zatem Gestalt? Obraz jaki wyłania się z tej mozaiki ujrzeć możemy uważnie studiując założenia koncepcji:

Samoświadomość

Gestalt przypisuje znaczącą rolę samoświadomości na drodze do zmiany (by zyskać nowe możliwości działania, myślenia, odczuwania warto uświadomić sobie nasze aktualne stany, sposób zachowania, gdyż sama ta świadomość może doprowadzić do zmiany).

Całościowość

Każdy z nas stanowi całość, która złożona jest z ciała, emocji, myśli, doznań cielesnych, spostrzeżeń. To co charakterystyczne jest dla Gestaltu to równorzędne ujęcie wszystkich tych elementów, uwzględnienie roli każdego z nich w kształtowaniu naszych przeżyć. Choć wydawać się to może oczywiste, to jednak w naszej kulturze częściej większą wagę przypisujemy naszym myślom, niż ciału czy emocjom. Klasyczna psychoanaliza jest świetnym tego przykładem. Terapeuta Gestalt będzie się starał w pracy z nami uwzględnić każdy z tych elementów, tak by w sposób całościowy i zintegrowany ująć nasze doświadczenie. Dla zobrazowania można myśleć o tym procesie jako próbie zobaczenia całego kwiatu rosnącego w ogrodzie nie zaś analizowaniu korzenia, łodygi, bądź liści jako odseparowanych elementów. I jak pięknie widać na tym przykładzie: całość jest czymś znacznie więcej niż tylko suma części.

Odpowiedzialność

Wraz z uświadomieniem sobie naszych odczuć, myśli i zachowań możemy wziąć odpowiedzialność za to kim jesteśmy, za własne wybory. To my sami wyznaczamy własne reakcje na otaczający nas świat. Jest to również przejaw naszej wolności w świecie.

Zaspokajanie potrzeb

Każdy z nas posiada własne wewnętrzne potrzeby oraz ich naturalną zdolność zaspokojenia.

Wartość człowieka

Ludzie nie są z natury ani dobrzy ani źli. Zamiast oceniać możemy przejść do odkrywania i potwierdzania tego kim jesteśmy.

Tu i teraz

Każda realna zmiana może mieć swój początek „tu i teraz”. W gabinecie możemy doświadczać naszej przeszłości przypominając ją sobie tu i teraz, bądź wyobrażać sobie przyszłość, starając się ją przewidzieć tu i teraz. Chwila obecna jest momentem spotkania tego kim byliśmy z tym kim się staniemy za chwilę i jako ten moment stanowi wszystko to co mamy, bo tylko w nim możemy być. Za autorem książki The Littel zen companion „Poza tym momentem cała ludzka wiedza jest tylko fantazją”.

Wzajemne powiązania

Ludzie są częścią swojego środowiska, nasze związki z otoczeniem pomagają nam lepiej zrozumieć siebie, dają nadzieje na samourzeczywistnienie. Próbując zrozumieć własne zachowanie warto ująć je w szerszym kontekście.

Figura i tło

W zależności od naszych potrzeb zmienia się znaczenie przypisywane różnym elementom środowiska. Jedne aspekty otoczenia zaczynają wyodrębniać się, inne zaś pozostają dla nas mniej istotne, w tle.

Domykanie całości

Niedokończone doświadczenia, zadania mają tendencje do zaprzątania naszej uwagi, wpływają na nasze przeżywanie teraźniejszości. Z natury jest tak, że ludzie mają potrzebę kończenia spraw. Przykłady tego prawa odnaleźć możemy zarówno w naszej chęci do dostrzegania konkretnych obrazów w sunących po niebie chmurach, jak również w utrzymującym się bólu i żalu po stracie ważnej osoby, z którą nie mieliśmy okazji się pożegnać.

Samoregulacja

Samoregulacja to nasza umiejętność do pozostawania w stanie równowagi. Może ona dotyczyć np. pocenie się, gdy jest nam gorąco w celu utrzymania temperatury, czy poszukiwania dodatkowej aktywności, gdy się nudzimy. Samoregulacja to termin bardzo obszerny, zawierać może on w sobie sposób w jaki myślimy, tworzymy znaczenia, organizujemy samych siebie i nasz świat. Różne zachowania, które dla niewtajemniczonego obserwatora mogą wydawać się dziwaczne, po uwzględnieniu naszych konkretnych warunków życia, relacji jakie łączą nas z innymi mogą okazać się czynnościami przystosowawczymi, które na daną chwilę pozwalają nam utrzymać stan równowagi.

Powstanie metody Gestalt współgrało z anarchistycznymi i wolnomyślicielskimi nastrojami lat 60. Od tego czasu wiele się zmieniło. Nurt ten przeszedł drogę od paradygmatu indywidualistycznego do relacyjnego. Najnowsza publikacja Psychoterapia Gestalt w Praktyce Klinicznej. Od psychopatologii do estetyki kontaktu, jest najlepszym dowodem na to, że ten kierunek terapeutyczny nadal się rozwija, a osoby go tworzące pozostały wierne tradycji Gestaltu nawołującej do kwestionowania ustalonych modeli i próby zobaczenia tego co rzeczywiście jest, a nie tego co wydaje się być.

Tekst powstał w oparciu o fragmenty pozycji Pomoc psychologiczna w ujęciu Gestalt, autorstwa: Charlotte Sills,Sue Fish, Phil Lapworth.

#Gestalt #założenia #koncepcja #teoria #terapia

120 wyświetlenia

ul. Brzeźna 3

klatka A, Lokal 205,

90-303 Łódź

tel: +48 660 423 476

e-mail: katarzyna.k.szol@gmail.com

  • Black Facebook Icon

 Copyright © 2020 | Katarzyna Szol